Przegląd zmian w DSM-5 w zakresie zaburzeń snu i czuwania

Przegląd zmian w DSM5 w zakresie zaburzeń snu i czuwania

W DSM-5 wprowadzono zmiany mające na celu uwzględnienie zachowań związanych ze snem REM w diagnostyce wielu zaburzeń snu i czuwania. Zachowania te występują ponad 90 minut po rozpoczęciu snu i pojawiają się głównie w ostatniej jednej trzeciej okresu snu. Rzadko występują podczas drzemek w ciągu dnia i są związane z mentalizacją marzeń sennych. Osoby z tymi zaburzeniami doświadczają znacznego niepokoju klinicznego i upośledzenia funkcjonowania społecznego, a nawet mogą wyrządzić krzywdę sobie lub partnerowi w łóżku.

Bezsenność pierwotna

Przegląd zmian w DSM-5 dotyczących zaburzeń snu i czuwania sugeruje, że kryteria klasyfikacji zostały zmienione w celu uwzględnienia efektów poznawczych i dwukierunkowych, a nie przypisywania przyczyn. Ta zmiana w klasyfikacji podkreśla znaczenie rozpoznawania współistniejących stanów i zajmowania się nimi w razie potrzeby. Na przykład, chociaż zaburzeniom snu towarzyszą głównie depresja, lęk i zmiany poznawcze, mogą one stanowić symptomy bardziej rozległych chorób psychicznych, a wczesna interwencja jest niezbędna, aby zapobiec wystąpieniu pełnoobjawowego epizodu.

Nowy DSM rozpoznaje obecnie trzy główne kategorie zaburzeń snu i czuwania: bezsenność, hipersomnię i zaburzenia pobudzenia. Pozwala także specjalistom na definiowanie podtypów w obrębie każdej kategorii, co zwiększa dokładność diagnostyczną. W nowym DSM wiele głównych zaburzeń będzie miało swoje podtypy. Proponowane zmiany są wymienione na stronie internetowej DSM-5. Podlegają one rewizji i zatwierdzeniu przez Amerykańskie Towarzystwo Psychiatryczne.

Oprócz tych kryteriów DSM-5 rozpoznaje obecnie trzy rodzaje zaburzeń: bezsenność pierwotną, bezsenność wtórną i hipersomnolencję. Nowe kategorie są bardziej szczegółowe i specyficzne, a ich celem jest ułatwienie opieki klinicznej opartej na pomiarach. Poza określeniem nasilenia objawów w DSM-5 zwrócono również uwagę na zachowania, które mogą przyczyniać się do powstawania zaburzeń snu i czuwania. Na przykład, niewłaściwe praktyki w zakresie higieny snu mogą być czynnikiem przyczyniającym się do stanu pacjenta. Najbardziej wiarygodnym sposobem oceny zmienności snu i czuwania jest korzystanie z dzienniczka snu (Consensus Sleep Diary). Obejmują one czas zasypiania i wstawania, ilość czasu spędzonego na spaniu i budzeniu się w ciągu nocy, nocne przebudzenia oraz drzemki (częstotliwość i czas trwania).

Bezsenność wtórna

W DSM-5 dotyczącym zaburzeń snu i czuwania wprowadzono ostatnio istotne zmiany, które mają ułatwić diagnozowanie i leczenie. Diagnozy zaburzeń snu i czuwania są teraz bliższe innym stanom medycznym i klasyfikacyjnym oraz są bardziej zgodne z aktualnymi badaniami i praktyką. Nowe kryteria podkreślają potrzebę niezależnej uwagi klinicznej w przypadku zaburzeń snu i czuwania. W przypadku niektórych zaburzeń w DSM-5 wprowadzono walidatory biologiczne, które potwierdzają ich rozpoznanie. Na przykład zaburzenia snu związane z oddychaniem i pobudzeniem charakteryzujące się zachowaniem podczas snu REM są jedynymi rozpoznaniami zaburzeń snu i czuwania, które nadal wymagają badań laboratoryjnych. Więcej informacji na ten temat można znaleźć w DSM-5 dotyczącym zaburzeń snu i czuwania. Ten przegląd pomoże klinicystom zrozumieć zmiany wprowadzone w tych rozpoznaniach.

Przeczytaj również:  Zaburzenia dysocjacyjne - objawy i leczenie

Podczas rewizji DSM-5 definicja bezsenności uległa radykalnej zmianie. Oprócz wyeliminowania rozróżnienia między bezsennością pierwotną i wtórną, w nowej definicji podkreślono współwystępowanie zaburzeń. Dlatego ważne jest, aby diagnozować zaburzenia snu w połączeniu z innymi zaburzeniami psychicznymi, aby zapewnić najlepszą opiekę. Ponadto w nowej DSM wprowadzono zmiany w kryteriach diagnostycznych depresji i lęku.

W DSM-5 zamiast terminu bezsenność pierwotna użyto terminu zaburzenie bezsenności. W DSM-5 usunięto rozróżnienie między bezsennością pierwotną a współwystępującą. Zmiany te odzwierciedlają rozumienie bezsenności, jakie występuje w praktyce klinicznej. Sugerują one rozpoznanie zaburzeń bezsenności u pacjentów, którzy spełniają kryteria DSM-5. Zmiany te znajdą również odzwierciedlenie w kryteriach Międzynarodowej Komisji ds. Zaburzeń Snu (ICSD-III).

Zaburzenia nieregularnych faz snu i czuwania

Klasyfikacja zaburzeń nieregularnych faz snu i czuwania w DSM-5 odeszła od przyczynowości na rzecz uznania dwukierunkowej i interaktywnej natury wzorców snu i czuwania. DSM-5 obejmuje obecnie 10 zaburzeń: bezsenność, narkolepsję, pobudzenie snu związane z oddychaniem, pobudzenie snu związane z rytmem okołodobowym, zaburzenia koszmarne i zaburzenia snu wywołane substancjami.

Osoby z N24SWD budzą się zwykle około godziny 6 rano i stają się senne do godziny 22. Osoby te mogą odczuwać dobrą energię w ciągu dnia, co pozwala im na pracę od dziewiątej do piątej lub uczęszczanie na zajęcia w ciągu dnia. Jednak w nocy mają trudności z zasypianiem. Osoby te mogą nawet budzić się w ciągu dnia, co prowadzi do stanu senności.

Nierównomierne zaburzenia fazy snu i czuwania dzieli się na dwie kategorie: zaawansowane i nie-24-godzinne zaburzenia fazy snu i czuwania. Pierwsza kategoria jest bardziej powszechna niż druga, ale druga nie. Zewnętrzne zaburzenia fazy snu i czuwania są natomiast spowodowane różnicami w cyklach światło-ciemność i rutynie.

Zaburzenia fazy snu i czuwania z opóźnieniem (DSWPD) charakteryzują się trudnościami w zasypianiu i budzeniem się o odpowiednich dla społeczeństwa porach. Można je również odróżnić od bezsenności z inicjacją snu. Jest to rozpoznanie, które wymaga stwierdzenia braku innych zaburzeń snu i leczenia wszelkich związanych z nimi schorzeń. W celu ustalenia właściwego rozpoznania konieczna jest kompleksowa ocena, w tym wywiad dotyczący zdrowia psychicznego. Formalna ocena psychiatryczna może być korzystna dla pacjenta z DSWPD.

Przeczytaj również:  Dlaczego Twoje dziecko nie chce iść do przedszkola?

Bezsenność towarzysząca

Zaburzenia bezsenności nie są już definiowane jako brak snu. W DSM-5 uznano, że zaburzenie bezsenności jest odrębnym stanem z cechami charakterystycznymi zarówno dla zaburzeń snu, jak i czuwania. Zaburzenie to musi zaburzać zdolność pacjenta do wykonywania codziennych czynności. Zmiany w DSM-5 obejmują nowe kryteria diagnostyczne dla zaburzeń snu, które są oparte na zmodyfikowanym Krótkim Kwestionariuszu Bezsenności.

W DSM-5 uznano obecnie biologiczne wyznaczniki kilku zaburzeń snu i czuwania, co stanowi istotną zmianę w stosunku do poprzedniego DSM. W przypadku niektórych zaburzeń, takich jak zaburzenia zachowania podczas snu REM i zaburzenia parasomnii NREM, do postawienia prawidłowej diagnozy konieczne jest przeprowadzenie badań laboratoryjnych. Nowy DSM-5 zawiera kryteria określające, kiedy pacjent powinien zgłosić się do specjalisty medycyny snu. Niektóre schorzenia są uważane za „rzadkie” i najlepiej leczyć je w sposób wielodyscyplinarny.

Nowy DSM-5 dotyczący zaburzeń snu i czuwania odzwierciedla najnowsze badania i praktykę kliniczną. Choć nadal istnieje duża potrzeba dokładnej diagnostyki, wiele zaburzeń snu jest bardziej zbliżonych do innych schorzeń. Zmiany w DSM-5 mają istotny wpływ na diagnostykę i leczenie. Leczenie bezsenności ma większe szanse na poprawę wyników dotyczących pacjentów, w tym jakości życia i wydajności pracy.

W DSM-5 skoncentrowano się na klinicznie istotnym niepokoju i upośledzeniu w wielu obszarach funkcjonowania. Bezsenność jest obecnie rozpoznawana w DSM jako podstawowy problem medyczny, a nie jako schorzenie towarzyszące. Zaburzenia bezsenności były wcześniej klasyfikowane w dwóch podkategoriach: pierwotnej i wtórnej. W nowym DSM będzie stosowany ten drugi termin. Klasyfikacja ta ułatwia pacjentom odróżnienie bezsenności od innych schorzeń, które powodują współwystępowanie.

Krótki czas trwania snu

W DSM-5 w odniesieniu do zaburzeń snu i czuwania uwzględniono dowody na wzajemne powiązania między snem a innymi chorobami psychicznymi. W nowych kryteriach uwzględniono również coraz więcej dowodów na to, że zaburzenia snu mogą współistnieć z innymi chorobami psychicznymi, nawet jeśli nie są one wzajemnie nasilające się. Nowe kryteria podkreślają, jak ważne jest, aby zaburzenia snu były przedmiotem niezależnej uwagi klinicznej. Zmiany eliminują również stan, który jest związany z inną chorobą psychiczną lub zaburzeniem psychiatrycznym.

Przeczytaj również:  Czy zaburzenia lękowe są uleczalne?

W DSM-5 położono nacisk na klinicznie istotny dystres i upośledzenie w wielu obszarach funkcjonowania w celu rozpoznania zaburzeń snu i czuwania. Aby spełnić kryteria rozpoznania bezsenności, pacjent musi zgłosić co najmniej trzy noce z trudnościami w zasypianiu w ciągu ostatnich dwóch lat lub trzech miesięcy z rzędu. Kryteria te są mniej rygorystyczne niż w poprzedniej wersji ICSD-3, w której trudności ze snem kodowano tylko wtedy, gdy stan ten trwał krócej niż trzy miesiące.

W DSM-5 dla zaburzeń snu i czuwania uwzględniono walidatory biologiczne. Środki te są wymagane do diagnozowania kilku schorzeń w praktyce klinicznej. Ponadto środki laboratoryjne są potrzebne do ustalenia, czy u pacjenta występują zaburzenia zachowania podczas snu REM, zaburzenia pobudzenia lub parasomnia NREM. Kryteria te mogą być wykorzystywane do ukierunkowania leczenia i identyfikacji współwystępujących schorzeń klinicznych. Zmiany w DSM-5 dotyczące zaburzeń snu i czuwania podkreślają znaczenie diagnostyki psychiatrycznej w praktyce klinicznej.

Ocena wymiarowa

W DSM-5 zawarto pięć wymiarów, które są ważne dla oceny ciężkości zaburzeń snu i czuwania. Każdy wymiar mierzy różne aspekty snu pacjenta, takie jak liczba godzin snu i stopień zadowolenia ze snu. Ponadto każdy z wymiarów ocenia także, jak sprawnie pacjent potrafi zasnąć i powrócić do snu po przebudzeniu. Wreszcie w DSM-5 zdefiniowano czas trwania snu, czyli całkowity czas, przez jaki pacjent może spać w ciągu 24 godzin.

Nowa DSM-5 koncentruje się na niezależnej klinicznej ocenie zaburzeń snu i czuwania, dzięki czemu są one bardziej zgodne z innymi stanami medycznymi i psychicznymi. Coraz więcej dowodów wskazuje na to, że zaburzenia snu i czuwania często współistnieją z innymi stanami psychicznymi i fizycznymi, a nie nasilają się wzajemnie. Z tego powodu DSM kładzie większy nacisk na zaburzenia snu jako oddzielne zaburzenia i eliminuje pojęcie zaburzenia snu i czuwania, które jest związane z innym zaburzeniem psychicznym.

W DSM-5 proponuje się, aby każde kryterium wymiarowe było oddzielną kategorią diagnostyczną, a nie nakładającą się listą. Na przykład u pacjenta z zaburzeniami snu i czuwania mogą występować nawracające lub przerywane epizody przerywanego snu. Epizody te mogą również wpływać na jakość życia danej osoby i często stanowią główną przyczynę stanu pacjenta. Nie oznacza to, że DSM-5 jest całkowitą nowelizacją. Nowy DSM-5 zapewnia jednak więcej jasności niż kiedykolwiek wcześniej.